Design

Lichtdesign

Licht is in Zweden een bron van vreugde en inspiratie. Maar voor sommigen gaat het nog wat verder dan dat. Maak kennis met de mensen die elke dag met verlichting bezig zijn – voor u en uw nieuwe Volvo XC40.

DOOR ANTHONY TEASDALE, 2018

Kai Piippo

De ontwerper die licht tot leven brengt

“Voor mij is licht een levend materiaal. Het verandert voortdurend”, zegt lichtontwerper Kai Piippo. “En in mijn werk kan ik licht aanpassen, afhankelijk van wat ik mensen wil laten voelen.”

Kai is designmanager van ÅF Lighting in Stockholm. Zijn werk verlichtte al zowat alles, van bruggen en kantoren tot openbare ruimten en hotels. Het was ook al te bewonderen in het oudste grootwarenhuis in Zweden en in een middeleeuws kasteel. Licht heeft de kracht om energie te geven, te inspireren en te transformeren – daar is hij van overtuigd. “Licht beïnvloedt ons lichaam en onze geest”, legt hij uit. “Elke cel in je lichaam wordt erdoor geraakt.”

Onlangs bedacht ÅF Lighting architecturale verlichting voor de Stockholmse kantoren van King, de bedenker van sociale games zoals het immens populaire Candy Crush. Centraal in dit bekroonde ontwerp staan een bos in het gebouw, met licht dat verandert op het ritme van de seizoenen, maar ook een reeks ruimten die de creativiteit moeten prikkelen.

Net als vaak in het werk van Kai ligt de klemtoon op het spel tussen licht en donker en de relatie tussen natuurlijk en kunstlicht. “Voor mij vormt licht de sterkste band tussen mensen en materiële architectuur”, legt hij uit. “Daglicht is de sterkste energie op aarde, en zonder licht zou er niets bestaan. Innovaties in domeinen zoals de ledtechnologie hebben een boeiend tijdperk voor verlichting ingeluid. Verlichting is onlosmakelijk verbonden met architectuur en design. We kunnen nu dingen doen die voorheen ondenkbaar waren, om ruimten veiliger en mooier te maken, maar net zo goed om innovatieve interieurs en producten te creëren.”

De man die karakter schept met licht

“Als je licht in een product steekt, breng je het tot leven”, zegt Kristoffer Johnsson, verlichtingsingenieur bij Volvo Cars. “En afhankelijk van wat je met dat licht doet, geef je dat voorwerp een persoonlijkheid. Met de nieuwste ledtechnologie kunnen we heel specifiek te werk gaan. We kunnen erg precies definiëren wat licht inhoudt bij Volvo.”

Kristoffer en zijn team bedachten lichtoplossingen voor de nieuwe XC40 en werkten daarvoor samen met de ontwerpers van het interieur. Het doel: een cabine met een eigentijdse, gezellige sfeer creëren. “Het interieur werd ontworpen met de verlichting in het achterhoofd”, vertelt hij. “De vormen, het dashboard en de sierstrippen in de deuren vangen het licht en zetten de aparte, zorgvuldig bewerkte materialen in de verf. We creëerden een neutraal, hoogwaardig licht dat de kleuren en de eigenschappen van de oppervlakken goed accentueert.”

Wie het interieur van een auto speciaal wil laten aanvoelen, kan niet om de verlichting heen. Maar het vraagt wel om een voorzichtige aanpak, legt Kristoffer nog uit. “Als je de lichtbron kunt zien, is de magie weg”, licht hij toe. “Maar als je het licht afdekt en niet echt ziet waar het vandaan komt, dan krijgt je product iets magisch.”

Ook de manier waarop dat licht aan- en uitgaat is van groot belang om het juiste effect te bereiken: “Of de lichten meteen of zachtjes aangaan, kan het verschil maken tussen een sportwagen en een cruiser. We synchroniseren de verschillende lichtjes en stemmen ze op elkaar af om het karakter door te trekken in de hele auto.”

“Met licht kun je iets een andere dimensie geven. Het heeft de kracht om je gelukkiger te maken.”

KRISTOFFER JOHNSSON

Verlichtingsingenieur

We hebben een sterke band met licht, beklemtoont Kristoffer. “Mensen zijn heel gevoelig voor licht”, zegt hij. “Als je uit het raam kijkt, zie je bijna meteen hoe warm of koud het buiten is of welk moment van de dag het is. Gewoon door de kwaliteit van het licht. En vooral in de noordelijke streken is licht iets heel kostbaars. Je ziet dat aan de manier waarop wij licht gebruiken in onze woningen en architectuur, aan hoe we onze parken en officiële plaatsen belichten.”

Die unieke Scandinavische liefde voor natuurlijk licht is zichtbaar in de interieurs die Volvo Cars ontwerpt voor zijn voertuigen. En de XC40 is daar een mooi voorbeeld van. Het ruime en lichte interieur krijgt nog iets extra's dankzij het optionele panoramische dak dat de cabine in licht doet baden. Het heeft een scherm op zonne-energie waarmee u zelf bepaalt hoeveel licht u binnenlaat.

“Met licht kun je iets een andere dimensie geven”, vertelt Kristoffer. “Het is een heel belangrijke factor voor je welzijn, met de kracht om je gelukkiger te maken. En precies daarom hechten we er zoveel belang aan in onze auto's.”