Technologie

Zien is geloven

Rikard Steiber, een Zweedse techneut die in Californië woont, wil de wereld de mogelijkheden van virtual reality (VR) tonen en meteen ook veranderen hoe we leren.

DOOR ANTHONY TEASDALE

We trekken naar Californië om een pionier van het nieuwe VR-tijdperk te ontmoeten

“Met de nieuwste VR kun je nu ‘aanwezigheid’ creëren”, aldus Rikard Steiber, hoofd van Viveport, de appstore voor virtual reality. “Wanneer je visuele, auditieve en motorische systemen ergens in ondergedompeld worden, denken je hersenen dat je echt ‘op die plek’ bent. Een voorbeeld. Als je in VR op een strand staat en je hoort en ziet de golven, dan geloven je hersenen dat dit echt is. Ook al weet je dat je gewoon in je woonkamer staat.”

Virtual reality lijkt iets heel moderns, terwijl het eigenlijk al verrassend lang bestaat. Al in de jaren 1990 probeerden bedrijven zoals Sega en Nintendo VR-systemen als spelconsoles te verkopen, maar ze waren duur en log. Bovendien losten de gehypete hebbedingen zelden de hoge verwachtingen in.

VR was in die tijd nog een vooruitstrevend idee, maar vandaag heeft de technologie de filosofie bijgebeend. Sinds de lancering van de Oculus Rift-bril in 2016 zijn de immersieve mogelijkheden van VR duidelijker dan ooit. En Rikard was een van de sleutelfiguren die de doorbraak van VR naar de mainstream mogelijk maakte.

Achter het stuur van een XC90 verlaten we San Francisco en trekken we naar het zuiden om Rikard te ontmoeten in zijn kantoor in Silicon Valley. Hij legt uit wat zijn bedrijf doet. “Het idee is dat je VR en AR [augmented reality] wellicht via verschillende platforms en apparaten gebruikt”, aldus Rikard. “Daarom willen we dat dit de enige plaats is waar de consument deze ervaringen kan beleven.”

‘Ervaringen’ is hier het sleutelwoord. Met apparaten zoals de Rift en HTC’s Vive (vandaar ‘Viveport’) kan virtual reality een nieuwe manier van spelen, leren en ontdekken bieden, maar je moet het vaak eerst proberen om het te begrijpen.

Net zoals duizenden andere vooruitstrevende talenten uit de hele wereld vindt Rikard Californië de perfecte plek om zijn ambities waar te maken. Bovendien komen veel van die expats net als hij uit Zweden. “Zweden houden van technologie en wat je ermee kunt doen. Daarom voelen wij ons in Californië als een vis in het water”, zegt hij. “Hier vind je mensen van alle landen, alle religies en alle rassen. We hebben allemaal hetzelfde doel: de wereld veranderen. En ik denk dat we dit in Zweden steeds vaker zullen doen. Globaler denken.”

Steiber zit al jaren in de technologiesector. Hij werkte eerst in Londen en verhuisde in 2009 naar Californië om er het marketingteam van Google te leiden. Hij praat Engels met een licht Californisch accent en woont met zijn kinderen aan de Amerikaanse westkust. Dit geeft hem nog meer inzicht in hoe VR niet enkel computerspelletjes leuker maakt, maar ook een toegevoegde waarde voor het onderwijs kan zijn.

“Ik heb twee jonge dochters. Wanneer ze het dinosaurustijdperk bestuderen, kunnen ze rondlopen in Jurassic Park en een stegosaurus planten zien eten of een tyrannosaurus rex horen brullen. Zo’n hele ervaring duurt amper 20 seconden, maar een kind weet dan wel hoe groot de dinosaurussen zijn, wat ze eten en waar ze schrik voor hebben. Kortom, een onvergetelijke ervaring die naar meer smaakt. Een handboek zal nooit dat effect hebben.”

“Hier vind je mensen van alle landen, alle religies en alle rassen. We hebben allemaal hetzelfde doel: de wereld veranderen. En ik denk dat we dit in Zweden steeds vaker zullen doen. Globaler denken.”

Bij de bestaande mobiele VR-apparaten moet je de gebruiker met een computer verbinden, waarbij een koptelefoon je in een 3D-ruimte volgt zodat het geluid overeenkomt met wat je ziet. Bij de betere systemen kun je echt rondlopen en in interactie treden met voorwerpen dankzij ‘haptische feedback’, wat Rikard ons perfect illustreert met een Robin Hood-app.

“Wanneer je een pijl neemt en je spant de boog aan,” zegt Rikard, “dan trilt het VR-systeem, zodat je de weerstand voelt. Er is natuurlijk geen echte weerstand, maar je hersenen vullen gewoon de gaten in.”

Dit opent nieuwe mogelijkheden: van rondkijken in een huis dat je wilt kopen tot nieuwe werelden verkennen. Vive lanceert later dit jaar de allereerste VR-satelliet, zodat we ons op aarde toch in de ruimte wanen. “Laten we opnieuw mijn dochters als voorbeeld nemen”, gaat Rikard verder. “Ze zouden graag eens diepzeeduiken, een walvis van dichtbij zien of een reis naar de maan maken. Vroeger was dit enkel weggelegd voor Jacques Cousteau of Neil Armstrong, maar nu kan iedereen het. Niets staat je nog in de weg.”

Rikard is al lang gefascineerd door de ruimte. Zo probeerde hij ooit een ruimtevaartuig van Richard Branson te kopen met de bedoeling om deze in 2014 in Spaceport in Noord-Zweden te lanceren. Bovendien heeft hij al getraind voor de ruimtevlucht die hij bij Virgin Galactic heeft geboekt. “Ik heb al een gewichtsloosheidstraining achter de rug”, zo vertelt hij. “Ze hebben een groot vliegtuig dat vanbinnen helemaal leeg is. Het vliegtuig stijgt op, laat zich zakken en trekt dan opnieuw op zodat je gewichtloos wordt. En dit zo’n 15 keer na elkaar. Bijzonder leuk! Je raakt echt het noorden kwijt, want je lichaam denkt dat het zich in water bevindt en dat je kunt zwemmen. Maar dat kun je dus niet. Je hebt geen wrijving en bijgevolg geen controle.”

In zijn nieuwe thuisland is Rikard de optimistische Californiër in hoogsteigen persoon. Hij is non-stop aan het nadenken over hoe de technologie nog beter ten dienste van de mens kan staan. Maar tegelijk staat Rikard ook voor het beste van de moderne Zweedse cultuur: enthousiast en ruimdenkend. Stilstaan is achteruitgaan, dat is zijn levensmotto.

Hij heeft nog een lange weg te gaan. En als we een beetje slim zijn, leggen we die samen met hem af. Heeft iedereen zijn VR-bril in de aanslag?